Plateau w nauce języka: jak ruszyć dalej?

Przychodzi nagle i odbiera całą radość z nauki: faza plateau. Czym jest i jak sobie z nią radzić? Postaram się rozwiać Wasze wątpliwości i pomóc w walce ze „ścianą” – powitajcie nowy cykl wpisów 🙂

Czym jest faza plateau w nauce?

Plateau w nauce to okres, gdy uczeń nie robi postępów – lub przynajmniej jest przekonany, że tak się dzieje, że utknął na jakimś poziomie i nie może ruszyć naprzód.

Najczęściej dopada osoby na poziomie średniozaawansowanym i zaawansowanym. Dlaczego? Początkowy progres jest najłatwiejszy do zauważenia. Na jednej lekcji jesteś w stanie przyswoić całe zwroty, do przełożenia na pierwsze poznane przez Ciebie struktury gramatyczne. Można się tym naprawdę zachłysnąć i przyzwyczaić do takiego tempa.

Z czasem jednak nowa wiedza może być trudniejsza w zgłębieniu, a kolejne zagadnienie okazać się niuansem, który nie będzie stanowił przełomu w Twojej znajomości języka. To samo dotyczy słownictwa – najpierw uczysz się tematycznie dość prostych słów, np. związanych z jedzeniem. Na poziomie C1-C2 dużo rzadziej zdarza się odczuwalny napływ nowych słówek, a gdy do setek znanych Ci idiomów dojdą dwa kolejne… No cóż, ciężko o euforię i podziw dla dokonanego postępu 😉

Im wyższy poziom, tym przyswajanie nowych treści przypomina naukę rodzimego języka – od czasu do czasu poznasz nowe słowo lub powiedzenie, ale nie patrzysz na to w kategorii podnoszenia poziomu.

Jak sobie poradzić z fazą plateau?

Po pierwsze możesz zastanowić się, z czego wynika. Sprawdź, czy któreś z tych zdań dotyczy Ciebie:

  • próbujesz opanować każdą partię materiału do perfekcji i nie ruszasz dalej, dopóki nie znasz danego zagadnienia na 100%?
  • uczysz się cały czas z podręczników dla jednego poziomu, zmieniając tylko serię/metodę, nie sięgając po trudniejsze materiały?
  • uczysz się niesystematycznie, powracając co jakiś czas do materiałów z wciąż tego samego poziomu?
  • nie masz okazji sprawdzić się językowo w nowym otoczeniu?

Podobnie jak w przypadku progresu sportowego lub odchudzania, kluczem do przełamania zastoju jest różnorodność. Urozmaicenie materiałów, z których się uczysz, dodanie nowych (np. filmów, seriali) czy zmiana środowiska nauki (szkoła językowa, konwersacje, kurs tematyczny… opcji jest sporo) pozwoli na spojrzenie na naukę z nieco innej perspektywy i ruszenie naprzód z elementami, które do tej pory być może traktowane były po macoszemu.

Jeśli uczysz się na lekcjach prywatnych, do głowy niestety przychodzi mi jedna rzecz – zmień nauczyciela. Decydując się na lekcje indywidualne, powinniśmy mieć zapewnione zajęcia dostosowane do naszych potrzeb i możliwości. Dobry nauczyciel pozwala uniknąć utknięcia w fazie plateau, a jeśli już dojdzie do takiego zastoju – pomaga z niego wyjść. Istnieje oczywiście możliwość, że Twój nauczyciel nie zauważył, że stoisz w miejscu (choć brak postępów – lub wynikająca z niego frustracja – powinien być przy relacji 1:1 dość mocno widoczny), bo się dobrze z tym kryjesz – w takiej sytuacji porozmawiaj z nim o tym.

books-927394_1920

Przedstawione tu przeze mnie pomysły pochodzą z mojej głowy i są początkiem serii wpisów o radzeniu sobie z plateau. O zjawisku trafiania na „ścianę” w nauce języków pisało też sporo osób mądrzejszych ode mnie. Na stronie Uniwersytetu w Cambridge profesor Jack Richards wskazuje następujące powody natrafienia na ścianę:

1. There is a gap between receptive and productive competence. Learners may have made considerable progress in listening comprehension and reading, but still feel inadequate when it comes to speaking skills.

2. Fluency may have progressed at the expense of complexity. Learners may make primary use of lower-level grammar, as well as vocabulary and communication strategies to express their meaning and may not have acquired more sophisticated language patterns and usage characteristics of more advanced second-language users.

3. Learners have a limited vocabulary range. Vocabulary development has not progressed sufficiently. Learners tend to overuse lower-level vocabulary and fail to acquire more advanced vocabulary and usage.

4. Language production may be adequate but often lacks the characteristics of natural speech. Learners’ English may be fluent and grammatical but sounds too formal or too bookish.

5. There are persistent, fossilized language errors. Errors that are typical of lower-level learners reappear in certain circumstances despite the amount of time and effort devoted to correcting them.

Również te punkty rozwinę i omówię – wraz z propozycjami rozwiązań – w kolejnych wpisach. Chcesz być na bieżąco? Śledź Lingwoholika na Facebooku i zapisz się na mój newsletter (o tu zaraz z prawej ->).

Cały e-book „Moving Beyond the Plateau” Jacka Richardsa przeczytasz tu za darmo (w formacie PDF):

Download the PDF file .

  • Słucham dużo filmów w języku angielskim (w tym na youtubie), którego cały czas się uczę, czytam w oryginale powieści angielskie. Jeśli coś mnie po prostu pochłonie to nie czuję takiego zniechęcenia. I do tego aby być z angielskim cały czas na bieżąco motywuje mnie fakt, że dziś brak znajomości angielskiego to analfabetyzm.

  • Wyszedł całkiem dobry artykuł 🙂 sama raz na jakiś czas mierze się z fazą plateau u siebie. Jestem ciekawa Twooich rozwiązań.

  • Chyba mój francuski bardzo tego potrzebuje :3 może czytanie blogów w danym języku jako urozmaicenie? 😀

  • kiedy szkolne i kursowe podręczniki nie były w stanie mnie już nic więcej nauczyć, dobrze było pogadać sobie z nativem dla uświadomienia, ile jeszcze nie wiem 🙂

  • Pingback: Nie ucz się hiszpańskiego po angielsku! – lingwoholik.pl()

  • Nina Avzan

    Na poczucie stagnacji pomaga mi intensywne oglądanie filmów, dokumentów, wykładów i innych materiałów na temat, który akurat mnie interesuje. Wtedy nie ma mowy, żebym nie uczyła się wciąż czegoś nowego. Trochę gorzej z ćwiczeniem pisania 🙂

  • Pingback: Darmowe materiały do nauki języków - legalne źródła - lingwoholik.pl()